Yatırım Teşvik Belgesi Tamamlama Vizesi Nasıl Yapılır?
Yatırım teşvik belgesi tamamlama vizesi, yatırımın öngörülen süre ve şartlara uygun olarak gerçekleştirildiğinin tescil edilmesi sürecidir. Bu süreç, yatırımcının teşviklerden tam kapasiteyle yararlanabilmesi ve sağlanan desteklerin kesinleşmesi için kritik bir aşamadır.
Müracaat Zamanı ve Şekli
- Süre: Yatırımcı, teşvik belgesinde öngörülen sürenin veya varsa ek sürenin bitimini müteakip üç ay içinde tamamlama vizesi için müracaat etmek zorundadır.
- Bildirim: Müracaat edilmemesi halinde Bakanlık bildirimde bulunur; bu bildirimden itibaren iki ay içinde de başvuru yapılmazsa teşvik belgesi iptal edilir.
- Platform: Başvurular yalnızca E-TUYS sistemi üzerinden elektronik ortamda gerçekleştirilir.
Gerekli Bilge ve Belgeler
Müracaat sırasında E-TUYS üzerinden şu belgelerin yüklenmesi gerekir:
- SGK Borç Durum Belgesi: Türkiye genelinde Sosyal Güvenlik Kurumuna muaccel borcun bulunmadığını gösteren barkodlu belge.
- Mali Raporlar (SMMM/YMM): Gerçekleşen sabit yatırım tutarı 50 milyon TL ile 100 milyon TL arasında olanlar için Serbest Muhasebeci Mali Müşavir (SMMM), 100 milyon TL ve üzerinde olanlar için ise Yeminli Mali Müşavir (YMM) raporu (EK-5 formatında) sunulmalıdır.
- Kapasite Raporu: İmalat sanayi yatırımları için zorunludur.
- İzin ve Ruhsatlar: Bina-inşaat harcaması olan yatırımlar için yapı kullanım izni ve belirli sektörler için işyeri açma ve çalışma ruhsatı gereklidir.
- Enerji Yatırımları Özelinde: Elektrik enerjisi üretimine yönelik yatırımlarda, ilgili kurumca onaylı Geçici Kabul Tutanağı ve özel YMM raporu (EK-8) aranır.
Ekspertiz ve İnceleme Süreci
- Görevlendirme: Yatırımın yerinde incelenmesi için Bakanlık personeli veya görevlendirilecek Kalkınma Ajansı, KOSGEB veya Bakanlık il müdürlüğü personeli tarafından bir tamamlama ekspertizi yapılır.
- Raporlama: Eksperler, yerinde yaptıkları inceleme neticesinde “Yatırım Tamamlama Ekspertiz Raporu” (EK-6) hazırlar.
- Ücretler: Ekspertiz personeline ödenecek ücretler (kişi başı 1.000 TL), yol ve konaklama giderleri yatırımcı tarafından karşılanır.
Sürecin Sonuçlandırılması ve Müeyyideler
- Onay ve Revize: İnceleme sonucunda yatırımın şartları sağladığı tespit edilirse tamamlama vizesi onaylanır. Yatırımın kısmen şartları sağlayamadığı görülürse, destekler müracaat tarihindeki mevzuata göre revize edilebilir.
- İptal ve Geri Alım: Yatırımın asgari yatırım tutarına uymaması veya taahhüt edilen yükümlülüklerin yerine getirilmemesi durumunda teşvik belgesi iptal edilir ve sağlanan destekler gecikme zammı ile birlikte geri alınır.
- Satış ve Devir Kısıtı: Tamamlama vizesi müracaat tarihinden itibaren iki yıl dolmadan sabit kıymetlerin satışı Bakanlık iznine tabidir; vizesi yapılmış belgelerin başka bir yatırımcıya bütün olarak devri ise uygun görülmez.
Tamamlama vizesinin yapılmasıyla birlikte, sigorta primi işveren hissesi desteği ve sigorta primi (işçi hissesi) desteği gibi istihdama bağlı unsurlar fiilen uygulanmaya başlar.