Yatırım Teşvik Belgesi Kapsamında Fizibilite Raporu Hazırlama

Yatırım teşvik sistemi kapsamında fizibilite raporu, yatırım projesinin teknik, ekonomik ve mali açılardan detaylı bir analizini içeren ve belirli kriterleri aşan yatırımlar için sunulması veya hazırlatılması zorunlu olan kritik bir belgedir.

Büyük Ölçekli Yatırımlar İçin Zorunluluk (1 Milyar TL ve Üzeri)

Yatırım tutarı 1 milyar TL ve üzerinde olan tüm teşvik belgesi müracaatlarında, “Yatırımlara Proje Bazlı Devlet Yardımı Verilmesine İlişkin Karar”ın ekinde belirtilen formatta hazırlanmış bir fizibilite raporunun sisteme (E-TUYS) yüklenmesi zorunludur. Bu rapor, projenin kapsamlı bir değerlendirmesini sunarak teşvik kararının verilmesine temel oluşturur.

Stratejik Hamle Programı Kapsamındaki Süreç

Stratejik Hamle Programı için yapılan başvurularda fizibilite raporu süreci daha özel bir işleyişe sahiptir:

  • Ön Değerlendirme: Genel Müdürlük, müracaatları belirlenen beş kriter (stratejik konu listesinde yer alma, ithalatın ihracatı karşılama oranı, katma değer oranı vb.) üzerinden inceler.
  • Hazırlatma Süreci: Bu kriterlerden en az üçünü sağlayan projeler, Bakanlık tarafından fizibilite raporu hazırlanması amacıyla bir kalkınma ve yatırım bankasına gönderilir.
  • İçerik ve Format: Kalkınma ve yatırım bankası; projenin teknik, ekonomik ve mali analizini içeren raporu hazırlar. Raporun formatı ve kapsamı, Bakanlık ile bankalar arasında imzalanan protokollerle belirlenir.
  • Karar Mekanizması: Stratejik Hamle Programı Değerlendirme Komitesi, projenin desteklenip desteklenmeyeceğine karar verirken banka tarafından sunulan bu fizibilite raporunu ve teknik değerlendirme sonuçlarını esas alır.

Fizibilite Raporunda Değerlendirilen Temel Kriterler

Fizibilite raporları hazırlanırken ve Değerlendirme Komitesi tarafından incelenirken şu temel başlıklar ve analizler dikkate alınır:

  • Teknik Değerlendirme:
    • Üretim teknolojisinin yetkinliği ve güncelliği.
    • Yeşil dönüşüm uygulamaları (çevresel etkiler, enerji verimliliği vb.).
    • Firmanın ilgili teknolojiye ilişkin üretim kabiliyeti ve Ar-Ge geçmişi.
  • Ekonomik Değerlendirme:
    • Katma Değer Hesabı: Net satış hasılatı, dönem kârı, finansman giderleri, çalışan ödemeleri ve amortisman verileri kullanılarak hesaplanan katma değer oranı.
    • Yerel kalkınma etkisi ve sektörel bağlantı analizleri.
    • Ülke menfaatleri açısından projenin önemi ve arz güvenliği boyutu.
  • Mali Değerlendirme:
    • Sağlanan teşviklerin projenin gerçekleştirilmesine olan marjinal ekonomik etkisi.
    • Yatırımcı firmanın genel mali gücü ve finansal yapısı.

Stratejik Hamle Programı’nda projenin olumlu sonuçlanabilmesi için, banka tarafından hazırlanan bu fizibilite raporu ve teknik değerlendirme sonuçlarına göre yapılan puanlamada, puan ortalamasının en az 70 olması şarttır.

Fizibilite Raporunu Kim Hazırlar?

  1. Stratejik Hamle Programı Kapsamındaki Başvurular

Bu program (Teknoloji, Yerel veya Stratejik Hamle) kapsamında yapılan başvurularda fizibilite raporu, yatırımcı tarafından değil, Bakanlık ile protokol imzalamış olan bir kalkınma ve yatırım bankası tarafından hazırlanır.

  • Banka Seçimi: Genel Müdürlük, ön değerlendirme kriterlerinden en az üçünü sağlayan projeleri, yatırımcının tercih ettiği ve Bakanlık ile protokolü bulunan bir kalkınma ve yatırım bankasına iletir.
  • Yetkili Banka Örnekleri: “Faiz Desteği Protokolü” listesinde yer alan ve “kalkınma ve yatırım bankası” statüsünde olan kurumlar şunlardır:
    • Türkiye Kalkınma Bankası A.Ş.
    • Türkiye Sınai Kalkınma Bankası A.Ş.
    • Aktif Yatırım Bankası A.Ş.
    • Nurol Yatırım Bankası A.Ş.
    • Türkiye İhracat Kredi Bankası A.Ş. (Türk Eximbank)

Bu bankalar, projenin teknik, ekonomik ve mali analizini içeren raporu hazırlayarak Karar alma sürecine temel oluşturması için Bakanlığa sunarlar.

  1. Büyük Ölçekli Yatırımlar (1 Milyar TL ve Üzeri)

Sabit yatırım tutarı 1 milyar TL ve üzerinde olan yatırımlar için hazırlatılması zorunlu olan fizibilite raporunda banka şartı farklıdır:

  • Bu kapsamdaki yatırımlarda fizibilite raporunun hazırlanması ve E-TUYS sistemine yüklenmesi sorumluluğu doğrudan yatırımcıya aittir.
  • Yatırımcı bu raporu kendi bünyesinde hazırlayabileceği gibi, raporun formatına uygun şekilde (Proje Bazlı Devlet Yardımları Kararı EK-1 formatı) dışarıdan profesyonel destek alarak da hazırlatabilir.

Özetle; Eğer Stratejik Hamle Programı‘na başvuruyorsanız, Bakanlık ile protokolü olan bir kalkınma ve yatırım bankasını seçmeniz gerekir; ancak yatırımınız sadece 1 milyar TL üzerinde olduğu için rapor isteniyorsa, raporun hazırlanma yükümlülüğü size (yatırımcıya) aittir.

Scroll to Top